Nesta novela participan personaxes diversos: un xastre centenario, o director dun xornal de ámbito comarcal, un matrimonio de orixe alxeriana, un corresponsal de guerra, un filósofo de renome internacional e un profesor universitario africano, por citar algúns. Seguindo o fío das palabras destes personaxes, Sara Martí, protagonista da novela, constrúe unha memoria colectiva salpicada sobre todo de recordos amargos: o exterminio nazi, o mal trago dunha violación, a guerra dos Balcáns, o asasinato dun ser querido, as represalias do réxime ditatorial instaurado na Guinea Ecuatorial despois da súa independencia, a historia dun desamor... Recordos, todos eles, contados desde o fracaso, mais cun marcado acento reivindicativo. Sara Martí é, de feito, unha xornalista que se nega a aceptar a realidade tal como é. E con esta mirada particular explícaa a través dos seus artigos de opinión en Cousas nosas.

viernes, 8 de febrero de 2013

Capítulo 12- Unha confesión e un corte dun episodio televisivo


Penseino moito antes de redactar este capítulo, que espero non decepcione a aqueles lectores afeitos a finais, digamos, máis lineais. Mesmo tiven dúbidas no momento de pórlle o título. Deille moitas voltas tamén neste sentido. Finalmente,  decanteime polo que se pode ler no encabezamento. E ¿por que este título? Sinxelamente, porque fago unha confesión ao redor dunha cuestión relacionada coa novela e porque, ademais, transcribo un anaco dun episodio da serie de televisión CSI: As Vegas.   
Xa sei que esta non é a maneira habitual de rematar unha novela. Pero quero deixar claro que son xornalista e non novelista. A miña deformación profesional lévame, pois, cara á veracidade dos feitos —como xornalista, son escrava da realidade e, doutra banda, no campo da ficción non me sinto nada cómoda—. Non quero dicir que un novelista non sexa fiel á verdade —tamén se pode ler realidade—, o que pasa, ao meu parecer, é que ao novelista, polas características intrínsecas do xénero, por dicilo así, estalle permitido axustar a realidade á súa conveniencia —e así eu tamén o fixen nesta novela cando fixo falta.
Feita esta reflexión inicial, centrareime na confesión que dicía. Aí a vai: detrás dalgúns personaxes de ficción desta novela hai un anaco de vida ou opinións de personaxes de carne e óso. Opinións que recollín ao longo de anos de práctica do xornalismo. Querería que quedase constancia destes personaxes. Cítoos por orde alfabética, considerando o primeiro apelido: Sandra Balsells, Josep Maria Espinàs, Edmon Gimeno, Ferran Iniesta, Edgar Morin, Sylvia Oussedik, Bru Rovira, Jordi Sabater Pi e Josepa Truyols.
Terminada a confesión, dou paso á transcrición do corte do episodio televisivo:

Un forense e un criminalista conversan mentres o primeiro fai a autopsia ao cadáver dun xogador de hockey sobre xeo que morrera durante un partido, por mor da brutalidade do xogo.
Pedín o seu historial médico di o forense No seu lugar, eu estaría a tomar calmantes a esgalla.
O criminalista fai un aceno de sorpresa.
Unha fractura leve do cúbito continúa o forense, revisando o cadáver con atención, un hematoma nun ril, dez puntos no óso orbital, o nasal fracturado... Todo é recente. Fracturas de costelas curadas... E o bo do caso é que este home había de estar orgulloso das súas feridas de guerra.
O forense e o criminalista míranse en fite. Segue un breve silencio.
—¿En que consiste este tipo de deporte? pregunta por fin o forense.
O criminalista fai unha reflexión en voz alta:
É o modelo paradigmático dunha sociedade xusta: todo o mundo fala a mesma linguaxe, todo o mundo coñece as mesmas regras. E existe un castigo específico imposto no momento que alguén trata de enganar...
—¿E a que se dedicaba este home na vida real? intervén o forense.
Era axente de bolsa.
Un ionqui da competición, logo.
Coma todo o mundo. Coma ti e coma min.
Non, para min xa acabou...
¿E como chegaches a xefe forense?... Todos achegamos xenes prehistóricos a este mundo postmoderno. Compramos a carne na carnicería en vez de obtela cun pau. Temos que desafogar a nosa testosterona dalgunha maneira.
Debilidades dos tempos mozos...
¡Xa! exclama con sorna o criminalista.
Punto e final da transcrición e tamén da novela.

Sara Martí, Bata.

PS: Esquecín dicir que, xa hai un mes, Manuel e mais eu vivimos en Bata. Os dous deixamos os nosos respectivos traballos e viñemos a Guinea Ecuatorial. Xa visitamos a illa de Fernando Poo —que recuperou o seu nome tradicional, Bioko—. Pero aínda temos pendente ir a Mongomo.